tarlasera
tarlasera SATIN AL
Kapat

22.6.2017

Susamda ithalat krizi nasıl çözülür?

Susamda ithalat krizi nasıl çözülür?

Türkiye tükettiği susamın yalnızca yüzde 5’ini kendi üretiyor. Buna karşın ülke içinde üretilen susam dış pazarda lezzetiyle rakiplerine fark atıyor.

2013 yılının Kasım ayında susamdaki rekolte düşüklüğüyle açıklanan ani fiyat artışı, o dönem için büyük bir şok etkisi yarattı. Aslında yaşanan kriz buzdağının yalnızca görünen kısmıydı. Susam üretiminden kaynaklı sorunlar ise çok daha geniş bir zamana yayılarak sürekli bir halde yaşanıyor.

Bundan 25 yıl önce Türkiye’de 43 bin ton olan susam üretimi tam bir olumsuz istikrar örneği göstererek geriledikçe geriledi ve 2013 yılında 15 bin ton bandına kadar düştü. Son 3 yılda yeniden bir tırmanış yakalansa da bugünkü üretim 10 yıl önceki rakamların bile gerisinde kalıyor. Aylık Tarım ve Kültür Dergisi tarlasera, yeni sayısında susamın üretim ve pazarlama aşamasında ortaya çıkan çok değişkenli denkleme mercek tuttu ve çözüm önerilerini sundu.

Hem kalitede hem ithalatta zirveye oynuyor

Bugün iç piyasada tüketilen susamın yalnızca yüzde 5’ini yerli üretim oluşturuyor. Geriye kalan büyük boşluğu ithal susam doldurunca piyasa ve fiyatlar da uluslararası pazarın hareketliliğinden etkilenmeye açık hale geliyor. Sınırlı miktarda, ancak yüksek standartlarda susam üreten Türkiye, bu ürünün önemli bir kısmını yurtdışına pazarlıyor. Yurtiçinde kalan ve çoğunlukla helva üretiminde kullanılan az miktardaki yerli susam dışında, iç pazarın yüzde 95’ini Afrika ve Asya ülkelerinden ithal edilen daha düşük kalitedeki susamlar dolduruyor.

Bir taşla iki kuş vurmak varken

Bu denkleme bakıldığında akla izlenecek iki yol geliyor. Lezzetiyle meşhur Türk susamı bu ününü kullanarak dış pazarda alanını çok daha genişletip ihracat gelirini arttırabilir. Diğer yandan ithalata olan bağımlılık yine yerli susamla giderilebilir, aynı anda iç pazar damak tadına daha hitap eder hale gelebilir. İki yol da tek bir çözüme çıkıyor: Üretimi arttırmak.

susamda-ithalat-krizi-nasil-cozulur1.jpg

İşte sorun da burada düğümleniyor. Çünkü rakamlar bu çözümün tam tersi yönde yolculuk ediyor. Türkiye susam üretiminde son 10 yılda yarı yarıya kan kaybederken ithalatta ise dünya üçüncülüğüne yükseldi. Susamda açılan yol vites büyütmeye çağırırken tam tersine neden frene basılıyor?

Kazanç artmadıkça üretim azalıyor

Susam üreticilerinin sorunları tek bir noktada toplanıyor: Fiyat. Geçtiğimiz yıl susamın kg fiyatının 5 TL civarında olan fiyatlar, üreticinin tüm gelir-gider defteri göz önüne alındığında maliyeti karşılamaya yetmiyor. Hal böyle olunca da susama karşı ilgi giderek azalıyor.

Aroma ve nefaset bakımından dünyanın önde gelen susamları arasında yer alan yerli tohumlar, yüksek fiyatları nedeniyle gıda sanayicileri tarafından da tercih edilmiyor. Bu durumun çözümüne yönelik en önemli çıkar yol ise planlamaya uygun üretim modeli izin verecek bir tarım politikası olarak öne çıkıyor.

Kalite madalyasını elden düşürmeden

Susamdaki denklemin olumlu yöne doğru kırılması için daha fazla üretimden başka uzun vadeli bir çözüm yolu yok. Elbette bu yolun da uzun soluklu olduğunu ve üretime artı puan eklerken hali hazırda elde tutulan kalite madalyasını da elden düşürmemek gerekiyor.


Yorumlar
    Bu yazı için henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.
Yorum Yaz

Yorumunuz Gönderildi

E-Bülten

Başka yerde bulamayacağınız tarım ve kültür haberlerini düzenli olarak almak için aşağıdaki kutucuğa e-posta adresinizi yazın ve gönder butonuna tıklayın; tarlasera e-bülten adresinize gelsin!

En Çok Okunanlar

Türkiye’nin ilk yerli traktörü HSG

Türkiye’nin ilk yerli traktörü HSG

Türkiye’nin ilk yerli traktörü HSG, 1963 yılında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nde üretildi. Ancak seri üretime geçemeyen HSG artık yalnızca müze ve fotoğraflarda yaşıyor.

Kuraklığa karşı kaktüsler sofralara iniyor

Kuraklığa karşı kaktüsler sofralara iniyor

FAO yenilebilir kaktüs türlerinin 21. yüzyıla damga vuracağını açıkladı. Başrolde ise Türkiye’de de yetişen ve “kaynanadili” olarak bilinen dikenli incir var.

Bu teknoloji zararlı mücadelesini nokta atışına dönüştürecek

Bu teknoloji zararlı mücadelesini nokta atışına dönüştürecek

Zararlıları bitkiye konmadan önce tespit eden sensörler ilaç kullanımını en aza indirirken yararlı böcekler de korunmuş olacak.

Üretilen bin tane, tüketilen bir tane!

Üretilen bin tane, tüketilen bir tane!

Son 10 yılda 5 katına çıkan nar üretimi ihtiyacın sınırlarını çoktan aştı. Pazar bulamayan üreticilerin beklentisi daha fazla tüketim ve ihracat.

Kız çocuklarına karşı ayrımcılık tarlada başlıyor

Kız çocuklarına karşı ayrımcılık tarlada başlıyor

Tarımda çocuk işçiliği ile güvencesiz koşullarda çalışma sorunu, söz konusu kız çocukları olduğunda katlanarak artıyor.