tarlasera
tarlasera SATIN AL
Kapat

13.6.2017

Bitki genetiğinde büyük dönüşüme az kaldı

Bitki genetiğinde büyük dönüşüme az kaldı

Bitki ıslahı ve genetik biliminde yepyeni bir kapı aralayan CRISPR yöntemiyle üretilen ilk ticari ürün olan mısırlar 2020 yılında pazara sunulacak.

Bitki bilimcileri son yıllarda CRISPR/Cas9 adı verilen yeni teknolojiyi konuşuyor. Modern bitki ıslahında yepyeni bir yaklaşımı işaret eden bu yöntemle üretilen ilk ticari tarım ürünleri ise yakında tüketime açık hale gelmeye hazırlanıyor.

CRISPR/Cas9, bitki türlerinin genetiğinde “nokta atışı” mutasyonu mümkün kılan bir ıslah yöntemi. Bu yönüyle klasik bitki modifikasyonundan farklı bir yol izleniyor. Böylece klasik GDO’lardan farklı olarak çok daha hassas yöntemlerle yeni bitki türleri geliştirmek mümkün hale geliyor.

Genetik düzenleme yeni bir anlam kazanıyor

“Düzenli aralıklarla bölünmüş palindromik tekrar kümeleri” anlamına gelen CRISPR/Cas9 yöntemiyle yüksek verimli ve dayanıklı bitkiler geliştirmek hedefleniyor. Bu teknolojiyle ele alınan tarım ürünleri arasında yağlık kolza, mısır ve mantar bulunuyor.

bitki-genetiginde-buyuk-donusume-az-kaldi1.jpg

İlk olarak 2013 yılında bilim çevrelerinin gündemine giren CRISPR yöntemini klasik GDO üretiminden ayıran en önemli özellik, bitki DNA’sındaki faydalı özelliklere daha doğrudan müdahale edilebilmesi. Böylece bitkiye farklı türlerden DNA eklenmesi yerine daha kolay ve ekonomik bir yol izlenmiş oluyor.

Yeni sebze-meyve çeşitleri de ufukta

“Bu yöntemle doğrudan hedeflenen bitki özelliğinin peşinden gitmemiz mümkün” diyen ABD’deki Cold Spring Harbor Laboratuvarı’ndan Zachary Lippman, yalnızca endüstriyel tahıllarından değil sebze, meyve ve süs bitkilerinin de kuraklık ve hastalığa dayanıklı ve besin değerleri daha yüksek çeşitlerinin üretilebileceğini söylüyor.

ABD’de GDO’lardan ayrı tutuluyor

CRISPR/Cas9 teknolojisi, son 2 yıldır bitki genetiği ve biyoteknoloji mevzuatına dair tartışmaları da yeni bir boyuta taşıdı. ABD’de bu yöntemle geliştirilen çeşitlerin GDO’lardan farklı olarak değerlendirilmesi kararlaştırıldı ve GDO’lardaki onay süreçleri bu ürünler için geçerli olmayacağı sonucu çıktı. AB’de ise tartışmalar sürüyor.

bitki-genetiginde-buyuk-donusume-az-kaldi2.jpg

Tüketicinin yaklaşımı merak konusu

Aslında CRISPR yöntemi ile geliştirilen beşeri ilaçlar üzerine yapılan çalışmalar daha uzun bir süredir gündemde. Ancak görüşüne bakılırsa, beklentilerin aksine bu teknolojinin ürünü tarım ürünleri beşeri ilaçlardan daha önce tüketime açılacak.

Tohum şirketi DuPont Pioneer geçtiğimiz yıl içinde nokta mutasyonu ile geliştirilen yoğun nişastalı mısır çeşidinin 2020 yılında piyasaya sürüleceğini açıkladı. Ancak AB ülkeleri başta olmak üzere klasik GDO’lara mesafeli kamuoyunun bu yeni teknolojiyi nasıl karşılayacağı şimdiden bilim çevrelerini düşündürüyor.


Yorumlar
    Bu yazı için henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.
Yorum Yaz

Yorumunuz Gönderildi

E-Bülten

Başka yerde bulamayacağınız tarım ve kültür haberlerini düzenli olarak almak için aşağıdaki kutucuğa e-posta adresinizi yazın ve gönder butonuna tıklayın; tarlasera e-bülten adresinize gelsin!

En Çok Okunanlar

Özelleşen şeker fabrikalarında yeni sezon manzaraları

Özelleşen şeker fabrikalarında yeni sezon manzaraları

Özelleştirilen 7 şeker fabrikasının 3'ünde üretim hedefleri geçtiğimiz yılın altında kalırken 6 fabrikada ise belirsizlik sürüyor.

Üzüm bağları çatıya taşındı

Üzüm bağları çatıya taşındı

Burası New York-Brooklyn’de yüksek bir binanın çatı katı. Bin 400 metrekarelik bu çatıyı özel kılan şey ise dünyada ticari şaraplık üzüm üretimi yapılan ilk çatı arazisi olması.

Türkiye’nin kadim kestane ağaçları

Türkiye’nin kadim kestane ağaçları

Kestane yeryüzünün en uzun ömürlü bitkilerinden. Türkiye’de yüzyılları devirip de hala meyve vermeye devam ederek adeta zamanın yıkıcılığına direnen pek çok kestane ağacı bulunuyor.

Daha az suyla daha iyi domates mümkün!

Daha az suyla daha iyi domates mümkün!

İspanya’da araştırmacılar çeri domates üretiminde kullanılan suyu yarı yarıya azaltılarak besin değerlerinin arttırılabileceğini kanıtladı.

Tanımadığınız bitkiyi telefonunuza sorun!

Tanımadığınız bitkiyi telefonunuza sorun!

Tarım arazinizde ya da doğa yürüyüşlerinde rastladığınız yabani bir bitkiyi görür görmez tanımak ister miydiniz? PlantNet isimli akıllı telefon uygulaması bu zorlu görevi yerine getirmeye aday.