tarlasera
tarlasera SATIN AL
Kapat

13.6.2017

Bitki genetiğinde büyük dönüşüme az kaldı

Bitki genetiğinde büyük dönüşüme az kaldı

Bitki ıslahı ve genetik biliminde yepyeni bir kapı aralayan CRISPR yöntemiyle üretilen ilk ticari ürün olan mısırlar 2020 yılında pazara sunulacak.

Bitki bilimcileri son yıllarda CRISPR/Cas9 adı verilen yeni teknolojiyi konuşuyor. Modern bitki ıslahında yepyeni bir yaklaşımı işaret eden bu yöntemle üretilen ilk ticari tarım ürünleri ise yakında tüketime açık hale gelmeye hazırlanıyor.

CRISPR/Cas9, bitki türlerinin genetiğinde “nokta atışı” mutasyonu mümkün kılan bir ıslah yöntemi. Bu yönüyle klasik bitki modifikasyonundan farklı bir yol izleniyor. Böylece klasik GDO’lardan farklı olarak çok daha hassas yöntemlerle yeni bitki türleri geliştirmek mümkün hale geliyor.

Genetik düzenleme yeni bir anlam kazanıyor

“Düzenli aralıklarla bölünmüş palindromik tekrar kümeleri” anlamına gelen CRISPR/Cas9 yöntemiyle yüksek verimli ve dayanıklı bitkiler geliştirmek hedefleniyor. Bu teknolojiyle ele alınan tarım ürünleri arasında yağlık kolza, mısır ve mantar bulunuyor.

bitki-genetiginde-buyuk-donusume-az-kaldi1.jpg

İlk olarak 2013 yılında bilim çevrelerinin gündemine giren CRISPR yöntemini klasik GDO üretiminden ayıran en önemli özellik, bitki DNA’sındaki faydalı özelliklere daha doğrudan müdahale edilebilmesi. Böylece bitkiye farklı türlerden DNA eklenmesi yerine daha kolay ve ekonomik bir yol izlenmiş oluyor.

Yeni sebze-meyve çeşitleri de ufukta

“Bu yöntemle doğrudan hedeflenen bitki özelliğinin peşinden gitmemiz mümkün” diyen ABD’deki Cold Spring Harbor Laboratuvarı’ndan Zachary Lippman, yalnızca endüstriyel tahıllarından değil sebze, meyve ve süs bitkilerinin de kuraklık ve hastalığa dayanıklı ve besin değerleri daha yüksek çeşitlerinin üretilebileceğini söylüyor.

ABD’de GDO’lardan ayrı tutuluyor

CRISPR/Cas9 teknolojisi, son 2 yıldır bitki genetiği ve biyoteknoloji mevzuatına dair tartışmaları da yeni bir boyuta taşıdı. ABD’de bu yöntemle geliştirilen çeşitlerin GDO’lardan farklı olarak değerlendirilmesi kararlaştırıldı ve GDO’lardaki onay süreçleri bu ürünler için geçerli olmayacağı sonucu çıktı. AB’de ise tartışmalar sürüyor.

bitki-genetiginde-buyuk-donusume-az-kaldi2.jpg

Tüketicinin yaklaşımı merak konusu

Aslında CRISPR yöntemi ile geliştirilen beşeri ilaçlar üzerine yapılan çalışmalar daha uzun bir süredir gündemde. Ancak görüşüne bakılırsa, beklentilerin aksine bu teknolojinin ürünü tarım ürünleri beşeri ilaçlardan daha önce tüketime açılacak.

Tohum şirketi DuPont Pioneer geçtiğimiz yıl içinde nokta mutasyonu ile geliştirilen yoğun nişastalı mısır çeşidinin 2020 yılında piyasaya sürüleceğini açıkladı. Ancak AB ülkeleri başta olmak üzere klasik GDO’lara mesafeli kamuoyunun bu yeni teknolojiyi nasıl karşılayacağı şimdiden bilim çevrelerini düşündürüyor.


Yorumlar
    Bu yazı için henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.
Yorum Yaz

Yorumunuz Gönderildi

E-Bülten

Başka yerde bulamayacağınız tarım ve kültür haberlerini düzenli olarak almak için aşağıdaki kutucuğa e-posta adresinizi yazın ve gönder butonuna tıklayın; tarlasera e-bülten adresinize gelsin!

En Çok Okunanlar

Türkiye’nin ilk yerli traktörü HSG

Türkiye’nin ilk yerli traktörü HSG

Türkiye’nin ilk yerli traktörü HSG, 1963 yılında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nde üretildi. Ancak seri üretime geçemeyen HSG artık yalnızca müze ve fotoğraflarda yaşıyor.

Kuraklığa karşı kaktüsler sofralara iniyor

Kuraklığa karşı kaktüsler sofralara iniyor

FAO yenilebilir kaktüs türlerinin 21. yüzyıla damga vuracağını açıkladı. Başrolde ise Türkiye’de de yetişen ve “kaynanadili” olarak bilinen dikenli incir var.

Bu teknoloji zararlı mücadelesini nokta atışına dönüştürecek

Bu teknoloji zararlı mücadelesini nokta atışına dönüştürecek

Zararlıları bitkiye konmadan önce tespit eden sensörler ilaç kullanımını en aza indirirken yararlı böcekler de korunmuş olacak.

Üretilen bin tane, tüketilen bir tane!

Üretilen bin tane, tüketilen bir tane!

Son 10 yılda 5 katına çıkan nar üretimi ihtiyacın sınırlarını çoktan aştı. Pazar bulamayan üreticilerin beklentisi daha fazla tüketim ve ihracat.

Kız çocuklarına karşı ayrımcılık tarlada başlıyor

Kız çocuklarına karşı ayrımcılık tarlada başlıyor

Tarımda çocuk işçiliği ile güvencesiz koşullarda çalışma sorunu, söz konusu kız çocukları olduğunda katlanarak artıyor.